Antalya'da düzenlenen TURNAs-2026 Tatbikatı'nda insansız hava, deniz, su altı ve kara araçları insanlı unsurlarla birlikte görev yaptı. Tatbikatın Seçkin Gözlemci Günü'nde konuşan Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu, "Gelecekte yapacağımız harbin tatbikatıdır. Bu anlamda deniz kuvvetlerimiz için çok tarihi bir tatbikattır" dedi.

Deniz Kuvvetleri Komutanlığınca 19-27 Ekim tarihleri arasında Antalya Körfezi ve Doğu Akdeniz'de düzenlenen TURNAs-2026 Tatbikatı'nın Seçkin Gözlemci Günü faaliyetleri, gerçekleştirildi. Sarısu Plajı ve Beşadalar bölgesindeki faaliyetlerde, insansız sistemlerin insanlı platformlarla birlikte kullanıldığı senaryolar uygulandı. Tatbikata 18 gemi, 11 hava vasıtası, 17 savunma sanayii firmasından 41 sistem ve bin 300 personel katıldı.

Tatbikatta milli ve NATO uyumlu insansız sistemlerin deniz harekatındaki etkinliklerinin denenmesi, insanlı ve insansız platformların birlikte çalışabilirliğinin geliştirilmesi hedeflendi. Tatbikat kapsamında 19-25 Ekim tarihleri arasında poligon ve senaryo denemeleri ile statik sergi faaliyetleri düzenlendi.

LÜFER ile örtülü keşif, ILGAR ve BAZNA ile atış

Faaliyetlerin sunumu, 1'inci Hücumbot Filotillası Komodoru Albay Bülent Gürel tarafından yapılırken; ilk bölümde SAT timi tarafından suya bırakılan LÜFER insansız su altı aracıyla örtülü keşif ve gözetleme gerçekleştirildi. LÜFER'den elde edilen görüntü ve görev bilgileri komuta kontrol merkezinden takip edildi. Ardından ILGAR dolanan mühimmat sistemi ve BAZNA kamikaze insansız hava aracıyla atış yapıldı. BAZNA'nın hücumunda senaryodaki hedef etkisiz hale getirildi. Bu bölümde manevra mermisiyle atış da gerçekleştirildi.

Ön kuvvet harekatı kapsamında sahil hattı ve yaklaşma koridorlarında mayın tespit ve teşhis faaliyetleri yapıldı. NETA ve GAVIA hafif otonom su altı araçlarıyla mayın tespit ve teşhisi gerçekleştirildi, ardından araçların geri intikali sağlandı. OSKA ve DERİNGÖZ insansız sistemleri de mayın arama faaliyetlerinde görev aldı. TCG GİRESUN'dan havalanan KALKAN dikey iniş kalkışlı insansız hava aracı, keşif ve gözetleme desteği verdi.

Tespit edilen mayın, TCG AMASRA'nın uzaktan kumandalı imha aracıyla bırakılan patlayıcı kullanılarak imha edildi. Mayın imhasının ardından havalanan BULUT DİHA ile bot koridorlarının kontrolü ve amfibi hedef sahasının keşif ve gözetlemesi yapıldı.

Sürü KARGU İHA'larla temsili hücum

Amfibi hedef sahasının havadan keşfinde TCG ANADOLU'dan havalanan TB-3 görev aldı. SANCAR ve RD-25 insansız deniz araçları da denizden keşif yaptı. İnsansız hava ve deniz araçlarının kullanıldığı bu bölümde tanımlanmış deniz resminin oluşturulmasına yönelik faaliyetler yürütüldü. USV-12 insansız deniz aracı ise gözetleme gerçekleştirdi.

Senaryo kapsamında kıyı başının yumuşatılmasına yönelik hücumlar için sürü KARGU İHA'lar havalandı. Hızla intikal ederek mevki alan araçlar, temsili hücum yaptı. BOYGA İHA'dan havan eğitim mühimmatı bırakıldı. Sahilden havalanan SKYDAGGER ile de kıyıdaki hedefe patlayıcısız kamikaze hücumu gerçekleştirildi.

İnsansız kara aracıyla yaralı tahliyesi

Amfibi harekat bölümünde taarruz helikopterleri bölgenin havadan emniyetini sağladı ve flare atışı yaptı. SH-70 helikopteriyle taşınan amfibi hücum timi, halattan kayma yöntemiyle sahile indirildi. TCG ANADOLU'dan çıkan çıkarma araçları, TUFAN ve KAMA kamikaze insansız deniz araçlarının refakatinde kıyıya yaklaştı. Çıkarma araçlarından BARKAN ve PALEM insansız kara araçları ile deniz piyadeleri sahile çıktı. BARKAN ve PALEM'in karadan, TOGAN İHA'nın havadan keşif ve gözetleme desteği sağladığı bölümde meskun mahal muharebesi gerçekleştirildi. Senaryo gereği yaralanan deniz piyadesi, BARKAN'da bulunan sedyeyle çıkarma aracına taşındı. Yaralının TCG ANADOLU'ya tahliyesi uygulandı. Çıkarma araçları, TUFAN ve KAMA'nın refakatinde sahilden ayrıldı.

TB-3 ve AKSUNGUR'dan sonoboy atışı

Denizaltı savunma harbi kapsamında TB-3 ve AKSUNGUR İHA'larla sonoboy atışları yapıldı. TB-3'ün atışında milli olarak geliştirilen sonoboy atım sistemi kullanıldı. AKSUNGUR da sonoboy atış paternini gerçekleştirdi. Ardından radar entegreli TUNGA-X avcı dronla hedef rolündeki TALON İHA'ya, patlayıcı yük kullanılmadan kinetik vuruş gerçekleştirildi.

Beşadalar'daki atışlar ekrandan izlendi

Beşadalar bölgesindeki atışlı faaliyetler, İHA'lardan aktarılan görüntülerle tatbikat gözlem alanındaki ekrandan takip edildi. TCG BEYKOZ'da bulunan 20 milimetrelik TOLGA Yakın Hava Savunma Sistemi ile FPV dron ve kamikaze insansız deniz aracı hedeflerine yönelik imha atışları gerçekleştirildi. ANKA-S'den bırakılan ŞİMŞEK-K kamikaze dronla kara hedefine yönelik hücum yapıldı. Ardından patlayıcı yüklü PİRANA kamikaze insansız deniz aracıyla su üstü hedefine hücum gerçekleştirildi. PİRANA'nın kontrolünde, hedefi tespit ve rapor eden TB-2 İHA kullanıldı.

FASTY ile denizden personel kurtarıldı

Sarısu Plajı'nda gerçekleştirilen muharebe arama kurtarması eğitiminde, senaryo gereği TCG AMASRA'dan denize düşen personel FASTY insansız can kurtarma aracıyla kurtarılarak bota alındı. Gösterimlerin ardından SANCAR, ULAQ, SALVO, TUFAN, USV-12, RD-25 ve KAMA insansız deniz araçları tören geçişi yaptı. Geçişte SAT atak botu da yer aldı.

"Gelecekte yapacağımız harbin tatbikatıdır"

Seçkin Gözlemci Günü'nde konuşan Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu, TURNAs-2026 Tatbikatı'nı bu yıl ilk kez düzenlediklerine dikkat çekti. Dünyada birkaç ülkenin yapabildiği insansız sistemler tatbikatında, insansız araçların insanlı sistemlerle hibrit kullanımının denendiğini ifade eden Tatlıoğlu, "Geleceğin deniz savaşları insansız araçlarla yapılacaktır. TURNAS 26 tatbikatı harekat ihtiyaçlarımız ile savunma sanayimizin teknolojik birikimini denizlerde buluşturan mevcut kabiliyetlerimizi sınarken geleceğin deniz harekatına yönelik tecrübeler kazandıran önemli bir faaliyet olmuştur" dedi.

Tatlıoğlu, harekat ihtiyaçlarıyla savunma sanayisinin teknolojik birikiminin denizlerde buluşturulduğunu, mevcut kabiliyetler sınanırken geleceğin deniz harekatına yönelik tecrübeler kazanıldığını kaydetti. İnsansız hava, su üstü ve su altı araçları, botlar, tekneler, mini denizaltılar ve kara araçlarının savaşacağı senaryonun ilk kez bir tatbikatta uygulandığını vurgulayan Tatlıoğlu, "İlk kez bir tatbikatta insansız hava araçlarının, insansız su üstü araçlarının insansız botların, insansız teknelerin, insansız su altı araçlarının, insansız mini deniz altlarının, insansız kara araçlarının bütün insansız araçlarının savaşacağı bir senaryonun tatbikatıdır. Gelecekte yapacağımız harbin tatbikatıdır. Bu anlamda deniz kuvvetlerimiz için çok tarihi bir tatbikattır" diye konuştu.

"Karadeniz'e dökülmüş olan yüzlerce mayın var"

Dünyada ve yakın çevrede devam eden çatışmalar, bölgesel istikrarsızlıklar ve teknolojik gelişmelerin güvenlik ortamını değiştirdiğini belirten Tatlıoğlu, deniz ulaştırma yollarının güvenliğine dikkat çekti. Limanların, enerji tesislerinin ve deniz altındaki kritik altyapının korunmasının da önem kazandığını söyledi.

Tatlıoğlu, günümüz çatışmalarının, düşük maliyetli, süratle geliştirilebilen ve farklı görevlere uyarlanabilen insansız sistemlerin önemli askeri sonuçlar doğurabildiğini gösterdiğini ifade ederek, şöyle konuştu:

"Bu nedenle insansız ve otonom sistemleri denizlerdeki durumsal farkındalığımızı, harekat yetkinliğimizi ve caydırıcılığımızı güçlendirerek önemli bir yetenek alanı olarak kullanmayı düşünüyoruz. Deniz harekatı geniş sahalarda değişken çevre şartlarında su üstünde, su altında ve havada eş zamanlı faaliyet yürütülmesini gerektirmektedir."

Deniz harekatında su üstünde, su altında ve havada eş zamanlı faaliyet yürütüldüğünü anlatan Tatlıoğlu, insansız sistemlerin uzun süreli gözetlemeye ve farklı noktalardan bilgi edinilmesine katkısını vurguladı. Bu sistemlerin tehlikeli görevlerde personelin maruz kaldığı riskleri azalttığını belirten Tatlıoğlu, mayın tehdidinin bulunduğu sahalardaki kullanımlarına ilişkin şunları söyledi:

"Rusya-Ukrayna Savaşı nedeniyle Karadeniz'e dökülmüş olan yüzlerce mayın var. Bu mayınlardan kontrolden çıkarak ve sürüklenerek sahillerimize gelen mayınlar oluyor. Bu mayınları tespit edip imha ediyoruz. Bu tespitle imha etme faaliyeti esnasında maksimum seviyede insansız araçlarımızı kullanıyoruz. bir sistemin gerçek değeri deniz şartlarında gösterdiği performans ve hareket ihtiyacına sağladığı katkıyla ortaya çıkar."

İnsansız sistemler envantere kazandırılıyor

Bir sistemin gerçek değerinin deniz şartlarındaki performansı ve harekat ihtiyacına sağladığı katkıyla ortaya çıktığını belirten Tatlıoğlu, geliştirme ve deneme çalışmalarının kesintisiz sürdüğünü söyledi. Sistemlerin kullanıcı tecrübeleri doğrultusunda iyileştirilerek yeniden sınandığını, TURNAs-2026 Tatbikatı'nın da bu sürece doğrudan katkı sağladığını ifade etti.

Önceliklerinin güvenilir, sürdürülebilir, farklı platformlarla birlikte çalışabilen ve harekat ihtiyaçlarına cevap veren sistemler geliştirmek olduğunu belirten Tatlıoğlu, "Bu anlayışla, insansız ve otonom sistemleri hızla envanterimize kazandırmaya çalışıyoruz. Bugün Türk Deniz Kuvvetleri, insansız hava araçları açısından dünyanın en önde gelen deniz kuvvetlerinden birisidir. Deniz harekatının farklı boyutlarında görev yapan insansız deniz araçlarının da sayısını hızla artırıyoruz. Yakın gelecekte envanterimize katacağımız insansız su altı araçlarıyla, insansız mini denizaltılarla dünyada çok az ülkenin sahip olduğu su altı hareket ortamında söz sahibi olmayı hedefliyoruz" dedi.

Milli uçak gemisinde insansız sistemler

Yapımı devam eden milli uçak gemisi, Tepe sınıfı muhrip ve yeni nesil mayın avlama gemisi gibi platformları insansız sistemlerle hibrit harekat yapabilecek şekilde tasarlayıp inşa ettiklerini anlatan Tatlıoğlu, şöyle konuştu:

"Önümüzdeki sene denizle buluşturacağımız milli ve yerli uçak gemimizde de sadece insansız hava araçları olmayacak aynı zamanda milli ve yerli uçak gemimizde insansız deniz araçları, insansız botlar, insansız tekneler ve insansız su altı araçları da olacak. Bizim uçak gemimiz diğer uçak gemilerinden bu anlamda da farklı olan insansız sistemlerinin bir arada kullanıldığı ilk uçak gemisi olacak. Amacımız ülkemizin denizlerdeki halk ve menfaatlerini koruyan ve kendisine verilen görevleri her şart altında yerine getiren etkin, caydırıcı ve saygın deniz kuvvetlerimizi sürekli geliştirmek ve daha da güçlendirmektir."

Fotoğraf çekimi ve basın faaliyetlerinin ardından Seçkin Gözlemci Günü programı sona erdi.